İsrail siyasetinde tansiyonu yükselten bir gelişme yaşandı. Aralarında bakanlar ve milletvekillerinin de bulunduğu 22 İsrailli siyasetçi, 15 Mayıs’ta Mescid-i Aksa’ya toplu giriş düzenlenmesi için polise resmi başvuruda bulundu. Söz konusu tarih, işgal altındaki Doğu Kudüs’ün 1967 yılında İsrail tarafından ele geçirilmesinin yıl dönümüne denk geliyor.
Filistinliler için “Büyük Felaket” anlamına gelen “Nekbe” gününde yapılmak istenen bu girişim, bölgede yeni bir provokasyon ve gerilim dalgası yaşanabileceği yorumlarına neden oldu.
Doğu Kudüs’ün İşgal Yıl Dönümünde Kritik Başvuru
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hükümetinde görev yapan 9 bakan ve 13 milletvekili, İsraillilerin 15 Mayıs’ta Mescid-i Aksa’ya toplu şekilde girebilmesi için güvenlik makamlarına başvuruda bulundu.
Başvuru dilekçesinde, İbrani takvimine göre Doğu Kudüs’ün 1967’de İsrail tarafından işgal edilmesinin yıl dönümünde söz konusu girişin sembolik önem taşıdığı vurgulandı. Bu adımın kamu düzeni ve güvenlik açısından nasıl bir tablo ortaya çıkaracağı ise merak konusu oldu.
Aşırı Sağcı Örgütten Açık Çağrı
İsrail’de faaliyet gösteren aşırı sağcı “Beyadenu for the Temple Mount” örgütü tarafından yayımlanan mektupta, 15 Mayıs Cuma günü İsraillilerin Mescid-i Aksa’ya girişine izin verilmesi talep edildi.
Örgütün çağrısında, Doğu Kudüs’ün kontrol altına alınmasının yıl dönümünün “kutlanması” gerektiği belirtilirken, Mescid-i Aksa’nın bulunduğu alanın İsrailliler için dini ve tarihi önemi vurgulandı.
Bu çağrı, Filistin tarafında tepkiyle karşılandı.
Netanyahu Hükümetinden İmzalar
Söz konusu başvuruda Başbakan Netanyahu’nun partisi Likud’un yanı sıra hükümette görev yapan birçok üst düzey ismin imzası yer aldı.
İmzacı isimler arasında Savunma Bakanı Yisrael Katz, Adalet Bakanı Yariv Levin, Enerji Bakanı Eli Cohen, İletişim Bakanı Shlomo Karhi, Spor Bakanı Miki Zohar ve Diaspora Bakanı Amichai Chikli bulunuyor.
Ayrıca Maliye Bakanı Bezalel Smotrich liderliğindeki aşırı sağcı Dini Siyonizm Partisi’nden 3 milletvekili de çağrıya destek verdi. Bu tablo, girişimin yalnızca sembolik değil, siyasi destek açısından da güçlü bir zemine sahip olduğunu gösterdi.
Filistinliler İçin “Nekbe” Günü
15 Mayıs tarihi, Filistin halkı için ayrı bir anlam taşıyor. İsrail’in kuruluş sürecinde yüz binlerce Filistinlinin topraklarından zorla çıkarılmasını ifade eden bu gün, “Nekbe” yani “Büyük Felaket” olarak anılıyor.
Bu nedenle aynı tarihte Mescid-i Aksa’ya yönelik toplu giriş çağrısı yapılması, Filistin tarafında hassasiyetleri artırdı. Bölgedeki dini ve siyasi dengeler göz önüne alındığında, söz konusu girişimin yeni güvenlik önlemlerini beraberinde getirmesi bekleniyor.
Yeni Gerilim Endişesi
Mescid-i Aksa, geçmişte de benzer girişimler nedeniyle sık sık gerilimlerin merkezinde yer aldı. Özellikle dini bayramlar ve sembolik tarihlerde yaşanan gelişmeler, bölgede tansiyonu yükseltmişti.
15 Mayıs’ta yapılması planlanan toplu girişin gerçekleşip gerçekleşmeyeceği, İsrail polisinin vereceği karara bağlı. Ancak çağrının kendisi bile uluslararası kamuoyunda dikkatle takip ediliyor.
Doğu Kudüs, Mescid-i Aksa, 15 Mayıs, Nekbe, İsrail hükümeti, aşırı sağcı siyasetçiler anahtar kelimeleri etrafında şekillenen bu gelişme, bölgedeki kırılgan dengeleri bir kez daha gündeme taşıdı.