İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Sözcüsü İbrahim Rızai’nin yaptığı açıklama, Orta Doğu’da tansiyonu yeniden yükseltti. Rızai, ülkeye yönelik yeni bir saldırı gerçekleşmesi durumunda uranyum zenginleştirme oranının yüzde 90 seviyesine çıkarılmasının seçenekler arasında olduğunu duyurdu. Uluslararası çevrelerde “silah seviyesi” olarak tanımlanan bu oran, nükleer kriz tartışmalarını yeniden alevlendirdi.

Açıklama, ABD ve İsrail’in İran’ın nükleer faaliyetlerine yönelik baskıyı artırdığı bir dönemde gelmesi nedeniyle diplomatik kulislerde dikkatle takip ediliyor.

“Parlamentoda Değerlendireceğiz”

İbrahim Rızai, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, “Yeni bir saldırı durumunda İran’ın seçeneklerinden biri yüzde 90 zenginleştirme olabilir. Bunu parlamentoda değerlendireceğiz” ifadelerini kullandı.

Bu sözler, Tahran yönetiminin olası bir askeri hamle karşısında nükleer programını daha da ileri taşıyabileceği mesajı olarak yorumlandı. İranlı yetkililer daha önce de nükleer faaliyetlerin ülkenin “kırmızı çizgisi” olduğunu vurgulamıştı.

Rızai’nin çıkışı, yalnızca diplomatik bir mesaj olarak değil, aynı zamanda bölgesel güç dengelerine yönelik açık bir uyarı olarak değerlendiriliyor.

Yüzde 90 Zenginleştirme Ne Anlama Geliyor?

Uzmanlara göre yüzde 90 oranında zenginleştirilmiş uranyum, nükleer silah üretiminde kullanılabilecek seviyeye karşılık geliyor. İran hâlihazırda yüzde 60 oranında zenginleştirme yaptığını açıklamıştı. Bu oran dahi teknik açıdan silah eşiğine oldukça yakın kabul ediliyor.

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), İran’ın yüzde 60 seviyesindeki uranyum stokunun arttığını belirterek bunun küresel güvenlik açısından dikkatle izlenmesi gerektiğini bildirmişti. Nükleer silaha sahip olmayan ülkeler arasında bu seviyede üretim yapan tek ülkenin İran olduğuna dikkat çekilmişti.

Yüzde 90 seviyesine geçilmesi halinde ise diplomatik krizlerin daha sert bir evreye girebileceği ifade ediliyor.

ABD ve İsrail’le Artan Baskı

Son dönemde Washington yönetimi, İran’ın tüm uranyum zenginleştirme faaliyetlerini durdurmasını talep ediyor. İsrail cephesi ise İran’ın nükleer programını ulusal güvenliğine yönelik doğrudan tehdit olarak görüyor.

Bölgedeki askeri hareketlilik, özellikle Hürmüz Boğazı çevresinde artan güvenlik önlemleri ve İsrail’in olası operasyon iddiaları, Tahran üzerindeki baskıyı artırmış durumda. İran tarafı ise bu baskılara karşılık olarak nükleer programın geri adım atılmayacak bir politika olduğunu vurguluyor.

Rızai’nin açıklaması, bu gerilim hattında yeni bir dönemin habercisi olarak görülüyor.

UAEA’dan “Ciddi Endişe” Uyarısı

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın son raporlarında, İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stokunun ciddi biçimde arttığı bilgisine yer verildi. UAEA, durumun “ciddi endişe” yarattığını açıkladı.

Ajansın değerlendirmesine göre, mevcut üretim seviyesi bile teknik olarak nükleer silah üretimine kısa sürede geçiş imkânı sağlayabilecek potansiyele işaret ediyor. Bu nedenle İran’ın atacağı her yeni adım, yalnızca bölgesel değil küresel güvenlik açısından da kritik önem taşıyor.

Nükleer Krizde Yeni Eşik mi?

Tahran yönetiminin “yüzde 90” mesajı, diplomasi kapısının kapanıp kapanmayacağı sorusunu da gündeme getirdi. Uzmanlar, bu seviyenin fiilen uygulanması halinde yaptırımların sertleşebileceğini ve askeri seçeneklerin daha yüksek sesle konuşulabileceğini belirtiyor.

İran ise olası saldırılara karşı caydırıcılık vurgusu yaparak, nükleer programın savunma amaçlı olduğunu savunuyor. Ancak uluslararası kamuoyu, yüzde 90 seviyesinin sembolik değil, stratejik bir eşik olduğuna dikkat çekiyor.