Rusya’nın İrkutsk bölgesinde Vebayla Mücadele Araştırma Enstitüsü’nde çalışan 28 yaşındaki Darya Şhipilova’nın ölümü bölgede geniş çaplı önlemlerin alınmasına neden oldu. Genç laborantın Yersinia pestis bakterisi bulunan deney tüpünü kazayla kırdığı öne sürülürken Rus sağlık otoritesi bu iddiayı doğrulamadı. Yaklaşık 200 kişi sağlık gözetimine alınırken 5 hastanede karantina tedbirleri uygulandı.

Veba enstitüsünde çalışıyordu

Darya Şhipilova, Sibirya’daki İrkutsk Vebayla Mücadele Araştırma Enstitüsü’nde tehlikeli patojenler üzerinde çalışan 28 yaşında bir laboranttı.

Aktarılan bilgilere göre Şhipilova, 2 Ekim gecesi Şelehov Bölge Hastanesi’nin yoğun bakım servisinde hayatını kaybetti. Genç kadının ölümü, çalıştığı kurum ve ölümünden önce yaşandığı ileri sürülen laboratuvar kazası nedeniyle veba şüphesini gündeme getirdi.

Şhipilova’nın ölümü sonrasında bölgede temaslıların belirlenmesi ve sağlık kuruluşlarında önlem alınması için geniş çaplı çalışmalar başlatıldı.

Deney tüpünü kırdığı öne sürüldü

Olayla ilgili ortaya atılan iddiaya göre Şhipilova, 25 Eylül’de laboratuvarda canlı biyolojik materyalle çalışırken veba etkeni Yersinia pestis içeren bir deney tüpünü kazayla kırdı.

Bu iddia resmi makamlar tarafından doğrulanmadı.

Rus sağlık otoritesi Rospotrebnadzor ise enstitüde patojen mikroorganizmalarla bağlantılı herhangi bir kaza yaşanmadığını belirterek söz konusu iddiadan farklı bir açıklama yaptı.

İki gün sonra durumu ağırlaştı

Şhipilova’nın laboratuvarda deney tüpünü kırdığı yönündeki iddiadan yaklaşık iki gün sonra sağlık durumunun hızla kötüleştiği öne sürüldü.

Genç laborantın hastaneye kaldırılmasının ardından ilk olarak ağır Covid-19 geçirdiğinden şüphelenildiği ve Covid hastalarının bulunduğu özel bölüme yatırıldığı belirtildi.

Durumunun ağırlaşması üzerine son derece tehlikeli enfeksiyonlara yönelik testlerin yapıldığı, solunum cihazına bağlanan Şhipilova’nın tedaviye rağmen kurtarılamadığı aktarıldı.

Rus makamlarından zatürre açıklaması

Veba iddialarının yayılmasının ardından Rospotrebnadzor, Darya Şhipilova’nın ölümüne ilişkin açıklama yaptı.

Kurum, genç kadına “kaynağı bilinmeyen zatürre” teşhisi konulduğunu bildirdi. Yapılan incelemelerde Şhipilova’nın mesleki faaliyetleriyle bağlantılı mikroorganizmaların tespit edilmediği açıklandı.

Böylece Şhipilova’nın veba nedeniyle hayatını kaybettiği yönündeki iddia resmi olarak doğrulanmadı. Rospotrebnadzor ayrıca İrkutsk bölgesindeki epidemiyolojik durumun “istikrarlı” olduğunu bildirdi.

Yaklaşık 200 kişi gözetim altında

Şhipilova’nın ölümünün ardından kendisiyle temas etmiş olabileceği değerlendirilen yaklaşık 200 kişi sağlık gözetimine alındı.

Temaslı kişilerde şu ana kadar hastalık belirtisi görülmediği ve yapılan testlerin negatif sonuçlandığı aktarıldı.

Bölgede olası bir salgının önüne geçilmesi amacıyla kapsamlı önlemlerin uygulandığı belirtildi.

5 hastanede karantina tedbiri

İrkutsk’taki önlemler sağlık kuruluşlarını da kapsadı. Aktarılan bilgilere göre kentteki 1, 3 ve 10 numaralı şehir hastaneleri, bir doğum hastanesi ve İvano-Matreninskaya Çocuk Hastanesi’nde karantina tedbirleri uygulandı.

Böylece önlem alınan hastanelerin sayısı 5’e yükseldi.

Şhipilova’nın hayatını kaybettiği Şelehov kentindeki İrkutsk Alüminyum Fabrikası’nda da önleyici tedbir kapsamında maske uygulamasına geçildi. Bölgede koruyucu kıyafet, maske ve eldiven kullanan görevlilerin görüldüğü, bazı anaokullarında da maske dağıtıldığı aktarıldı.

Veba nedir?

Veba, Yersinia pestis bakterisinin yol açtığı ciddi bir bakteriyel enfeksiyondur. Hastalık genellikle bakteriyi taşıyan pirelerin insanları veya hayvanları ısırmasıyla bulaşırken enfekte hayvanlarla temas ve bazı veba türlerinde insandan insana bulaşma da görülebilir.

Hastalığın hıyarcıklı, pnömonik ve septisemik olmak üzere üç temel türü bulunuyor. Hıyarcıklı vebada lenf düğümlerinde şişme ve hassasiyet görülürken pnömonik veba akciğerleri etkiliyor ve insandan insana bulaşabiliyor. Septisemik vebada ise bakteriler kan dolaşımına girerek çoğalıyor.

İrkutsk’taki olayda ise Darya Şhipilova’nın ölümünün vebadan kaynaklandığı resmi makamlar tarafından doğrulanmış değil. Rus sağlık otoritesi, genç laborantın ölümüne ilişkin teşhisi “kaynağı bilinmeyen zatürre” olarak açıkladı.