Trump'tan İran'a 60 Günlük Süre: "Anlaşma Olmazsa Askeri Seçenek Masada"
ABD Başkanı Donald Trump, Fransa'da düzenlenen G7 Zirvesi'nde İran'ın nükleer programına ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu.
ABD Başkanı Donald Trump, Fransa'da düzenlenen G7 Zirvesi'nde İran'ın nükleer programına ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. İran ile imzalanan belgenin yalnızca bir mutabakat zaptı olduğunu belirten Trump, 60 gün içinde kapsamlı bir anlaşmaya varılamaması hâlinde askeri seçeneğin yeniden gündeme gelebileceğini söyledi. Trump, "İran'ı bombalamak istemiyorum ama anlaşma olmazsa yeniden bombalarız." ifadelerini kullandı.
Fransa'da gerçekleştirilen G7 Zirvesi kapsamında konuşan ABD Başkanı Donald Trump, Orta Doğu'daki son gelişmeler, İran'ın nükleer programı, İsrail ile ilişkiler ve küresel enerji piyasalarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Trump'ın özellikle İran'a yönelik mesajları uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.
Trump: "Bu Nihai Bir Anlaşma Değil"
Trump, ABD ile İran arasında imzalanan belgenin kamuoyunda yanlış değerlendirildiğini belirterek bunun nihai bir nükleer anlaşma değil, bir mutabakat zaptı (Memorandum of Understanding) olduğunu ifade etti.
ABD Başkanı, tarafların önümüzdeki süreçte kapsamlı bir anlaşma üzerinde çalışacağını belirterek şu açıklamayı yaptı:
"Bu bir mutabakat zaptı. İran ile 60 gün içinde nükleer konuda anlaşamazsak yeniden bombalarız. Fakat bu yapmak istediğim bir şey değil."
Trump, diplomatik çözümü tercih ettiğini ancak askeri seçeneğin de masada kalmaya devam ettiğini vurguladı.
"İmzalamazlarsa En Baştan Başlarız"
Trump, İran'ın anlaşmayı kabul etmemesi durumunda sürecin yeniden başlayacağını söyledi.
Açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
"Anlaşma tam istediğimiz gibi oldu. Bu anlaşmayı yapmasaydık iki hafta, üç hafta, dört hafta hatta iki yıl daha bombardımana devam edebilirdik. Bu durumda Hürmüz Boğazı asla açılmazdı. İran ile mutabakat zaptının bir örneğini İsrail'e gönderdik. İranlılar anlaşmak istiyor. İmzalamazlarsa en baştan başlarız."
Trump ayrıca İran'da büyük bir ekonomik yıkım yaşanmasını istemediğini belirterek, askeri operasyonların sürmesi hâlinde bunun ciddi sonuçlar doğurabileceğini savundu.
"İran'ın Nükleer Silaha Sahip Olmayacağına Yüzde 99,99 İnanıyorum"
Trump, gündüz saatlerinde Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah el-Sisi ile yaptığı ortak açıklamada da İran dosyasına değindi.
ABD Başkanı, varılan mutabakatın piyasalar tarafından olumlu karşılandığını belirterek şunları söyledi:
"İran'ın asla nükleer silaha sahip olmayacağına dair yüzde 99,99 ihtimal görüyorum. Piyasalar adeta uçuşa geçti. Borsalar yükseldi, petrol fiyatları düştü. Bu her şeyden daha güçlü bir mesaj veriyor."
Trump, ekonomik göstergelerin anlaşmaya duyulan güveni yansıttığını ifade etti.
"Beğenmezsem Yeniden Bomba Yağdırırız"
Trump, mutabakat zaptının nihai metne dönüşme sürecinde ABD'nin beklentilerinin karşılanmaması durumunda sert adımlar atabileceklerini söyledi.
Konuşmasında şu ifadeleri kullandı:
"Bu nihai bir anlaşma değil. Eğer hoşuma gitmezse, metni beğenmezsem füzeyi yerler, başlarına bomba yağdırırız. Eğer düzgün davranmazlarsa tam ortalarına yeniden bomba yağdırmaya döneriz."
Bu açıklamalar, Trump'ın İran'a yönelik baskı politikasını sürdüreceğine işaret eden mesajlar olarak değerlendirildi.
Hürmüz Boğazı Mesajı
Trump, enerji piyasalarını yakından ilgilendiren Hürmüz Boğazı konusunda da iyimser konuştu.
ABD Başkanı, boğazın kısa süre içinde tamamen açılacağını öne sürerek şöyle konuştu:
"Hürmüz Boğazı bir veya iki gün içerisinde tamamen açılacak. Piyasaların gerçekten mutlu olmasının nedeni bu anlaşmanın çok güçlü olması."
Trump, anlaşmanın ayrıntılarının ilerleyen süreçte kamuoyuyla paylaşılacağını da sözlerine ekledi.
"ABD İran'a Para Vermeyecek"
Trump, bazı basın yayın organlarında yer alan, İran'a 300 milyar dolarlık yeniden yapılanma fonu sağlanacağı yönündeki haberleri de yalanladı.
Konuyla ilgili şu açıklamayı yaptı:
"10 sent bile vermiyoruz. ABD yatırım yapmayacak ve herhangi bir fon oluşturmuyor."
Trump, Körfez ülkelerinin İran'a yatırım yapmasının kendi tercihleri olacağını belirtirken, kısa vadede böyle bir adım beklemediğini ifade etti.
Netanyahu ve Lübnan Mesajı da Dikkat Çekti
Trump, konuşmasında İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile ilişkilerine de değindi.
Netanyahu'nun iyi bir ortak olduğunu belirten Trump, Lübnan konusunda görüş ayrılığı yaşadıklarını yineledi.
"Netanyahu bazen biraz fazla heyecanlanıyor ama iyi bir ortak. İsrail, Hizbullah konusunda daha iyi iş çıkarabilirdi. Lübnan için üzülüyorum."
Trump'ın bu sözleri, İsrail'in Lübnan'daki operasyonlarına yönelik eleştirilerini sürdürdüğünü ortaya koydu.
Sisi'den Anlaşmaya Destek
Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah el-Sisi de ABD ile İran arasında varılan mutabakata destek verdi.
Sisi açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
"Anlaşmanın tamamlanmasını ve resmen ilan edilmesini bekliyoruz. Ardından buna uygun şekilde olumlu görüşlerimizi açıklayacağız."
Sisi, diplomatik sürecin başarıyla tamamlanmasının bölgesel istikrar açısından önemli olduğunu belirtti.
Trump'ın G7 Zirvesi'nde yaptığı açıklamalar, İran ile yürütülen nükleer müzakerelerin geleceği, Orta Doğu'daki güvenlik dengeleri ve küresel enerji piyasaları açısından yakından takip edilmeye devam ediyor.