ABD ile İran’ın İslamabad Mutabakatı kapsamındaki ateşkesi uzatma konusunda anlaşmaya varmasının ardından küresel piyasalarda dikkat çeken fiyat hareketleri yaşandı. ABD’nin kritik enflasyon verisi öncesinde ons altın 4.413 dolara kadar yükselirken, kısa süre önce 90 dolar seviyesini test eden petrol 88,57 dolara geriledi. Gözler şimdi hem Washington-Tahran hattındaki müzakerelerde hem de Türkiye saatiyle 15.30’da açıklanacak ABD TÜFE verisinde.

ABD-İran Ateşkesi Piyasaları Hareketlendirdi

Küresel piyasaların ABD'den gelecek Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) rakamlarına odaklandığı saatlerde Orta Doğu’dan gelen ateşkes haberi fiyatlamaları hareketlendirdi.

Pakistan hükümeti kaynaklarına göre ABD ve İran, 17 Ağustos’ta sona erecek 60 günlük ateşkes döneminin uzatılması konusunda anlaşmaya vardı. Tarafların uzatmanın süresini belirlemek amacıyla temaslarını sürdürdüğü bildirildi.

Diplomasi trafiğinin yeniden hız kazanması özellikle altın ve petrol piyasasında yakından takip edildi.

Ons altın saat 12.35 itibarıyla 4.413 dolar seviyesine kadar yükselirken, petrol fiyatlarında ise ters yönde hareket görüldü.

Ons Altın 4.413 Dolara Yükseldi

Piyasalardaki hareketin en dikkat çekici adreslerinden biri altın oldu.

Ons altın 4.413 dolara kadar yükselerek kritik seviyeleri yeniden test etti. Altının hareketinde ABD enflasyon verisi öncesindeki pozisyonlanmanın yanı sıra jeopolitik gelişmeler ve Fed'in gelecekte izleyeceği faiz politikasına yönelik beklentiler yakından izleniyor.

Piyasalar açısından günün ikinci önemli gelişmesi ise saat 15.30'da açıklanacak ABD TÜFE verisi olacak.

Enflasyonun beklentilerin altında kalması halinde Fed'in para politikasına yönelik beklentilerin değişmesi ve değerli metallerde hareketliliğin artması mümkün. Beklentilerin üzerinde açıklanacak bir veri ise dolar ve ABD tahvil faizleri üzerinden altın fiyatlarını etkileyebilir.

Bu nedenle yatırımcılar açısından 4.413 dolara ulaşan ons altındaki hareket kadar, enflasyon rakamlarının ardından bu seviyelerin korunup korunamayacağı da önem taşıyor.

Petrol 90 Dolardan Geri Döndü

ABD-İran hattındaki diplomatik gelişmenin bir diğer önemli yansıması petrol fiyatlarında görüldü.

ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'dan tazminat talep etmesinin ardından yeniden yükselen ve 90 dolar seviyesini test eden petrol, ateşkesin uzatılacağı haberleri sonrasında 88,57 dolara geriledi.

Petrol piyasasının merkezinde ise Hürmüz Boğazı bulunmaya devam ediyor.

Dünya enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan bölgede yaşanabilecek herhangi bir askeri veya siyasi gerilim, petrol arzına ilişkin endişeleri artırabilecek potansiyele sahip.

Ateşkesin devam etmesi ve diplomatik görüşmelerden sonuç alınması ise Hürmüz Boğazı çevresindeki risklerin azalmasına yönelik beklentileri güçlendirebilir.

Pakistan’dan Yeni Diplomasi Mesajı

ABD ile İran arasındaki görüşmelerde arabulucu konumundaki Pakistan, tarafları müzakere masasında tutmak için diplomatik girişimlerin devam edeceğini açıkladı.

Pakistan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Tahir Hüseyin Andrabi, haftalık basın toplantısında yaptığı açıklamada şu ifadeyi kullandı:

"Pakistan, tarafları (ABD ile İran) müzakere masasına getirmek için her türlü çabada bulunuyor."

Andrabi, Pakistan'ın Orta Doğu'da barış ve istikrarın sağlanmasına yönelik çalışmalarını sürdürdüğünü belirtti.

İslamabad yönetiminin hem doğrudan hem de dolaylı diplomatik kanalları kullanarak taraflar arasında yapıcı diyaloğun devam etmesi için girişimlerini sürdüreceği ifade edildi.

ABD ile İran Arasındaki Krizin Merkezinde Hürmüz Var

Washington ile Tahran arasındaki mevcut gerilimin en kritik başlıklarından birini Hürmüz Boğazı oluşturuyor.

İran ve ABD arasında 14 Haziran’da Pakistan'ın arabuluculuğunda varılan mutabakatın ilk aşamasında, ABD'nin İran'a ait dondurulmuş varlıkları serbest bırakması karşılığında Hürmüz Boğazı'nın açılması konusunda uzlaşmaya varıldığı aktarılmıştı.

Mutabakat kapsamında İran'ın stratejik su yolundan yapılan geçişlerden 60 gün boyunca ücret almaması da kararlaştırılmıştı.

Ancak taraflar arasındaki anlaşmazlık kısa süre içerisinde yeniden büyüdü.

İran ABD’yi Mutabakatı İhlal Etmekle Suçladı

Mutabakatın ardından ABD'nin İran'a ait dondurulmuş varlıkları serbest bırakmadığı ve Hürmüz Boğazı'ndaki geçişler için Umman kara sularından alternatif bir güzergâh belirlediği aktarıldı.

İran yönetimi söz konusu gelişmeleri anlaşmanın ihlali olarak değerlendirdi.

Tahran bunun ardından Hürmüz Boğazı'ndaki geçişleri kısıtlarken, "izinsiz geçiş yapmaya çalışan" bazı gemilerin vurulduğu bildirildi.

Karşılıklı suçlamalar ve sahadaki gelişmeler, Pakistan'ın arabuluculuğunda oluşturulan diplomatik zeminin kısa süre içerisinde yeniden ciddi bir sınavla karşı karşıya kalmasına neden oldu.

İki Ülke Arasında Çatışmalar Yaşandı

Mutabakata rağmen ABD ile İran arasındaki tansiyon 8 Temmuz’da yeniden yükseldi.

Hürmüz Boğazı çevresinde başlayan şiddetli çatışmaların yaklaşık iki hafta devam ettiği bildirildi. Bu dönemde yaşanan askeri hareketlilik, yalnızca bölgesel güvenlik açısından değil küresel enerji arzı bakımından da yakından takip edildi.

İran daha sonra Hürmüz Boğazı'na kıyısı bulunan Umman ile gemilerin güvenli geçişini sağlayabilecek yeni güzergâhların belirlenmesi amacıyla görüşmelere yeniden başladı.

Hürmüz İçin Geçici Güzergâh Masada

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, 5 Ağustos'taki açıklamasında Umman ile gerçekleştirilen müzakerelerin son aşamaya geldiğini duyurmuştu.

Garibabadi, üzerinde çalışılan güzergâhın kalıcı bir düzenleme olmadığını belirterek bunun 2 ila 4 ay boyunca kullanılması planlanan "geçici bir güzergâh" olduğunu ifade etmişti.

İranlı yetkili aynı zamanda Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılması konusunda Washington'ın atacağı adımlara işaret etmişti.

Bu nedenle ABD-İran ateşkesinin uzatılması, yalnızca askeri gerilimin azaltılması açısından değil, Hürmüz Boğazı'ndaki ticari ve enerji geçişlerinin geleceği bakımından da kritik önem taşıyor.

Piyasaların Gözü Saat 15.30’da

Orta Doğu’dan gelen ateşkes haberi piyasaları hareketlendirse de yatırımcıların gün içerisindeki asıl önemli gündemlerinden biri ABD temmuz ayı enflasyon verisi olacak.

Türkiye saatiyle 15.30’da açıklanacak TÜFE rakamları, Fed'in bundan sonraki faiz politikasına yönelik beklentilerin yeniden şekillenmesine neden olabilir.

Bu nedenle ons altının 4.413 dolara yükselmesi ve petrolün 90 dolardan 88,57 dolara gerilemesinin ardından, piyasaların günün ilerleyen saatlerinde yeni bir dalgalanma yaşayabileceği değerlendiriliyor.