ABD-İran Mutabakatı Sonrası Piyasalarda Deprem! Petrol Düştü, Altın Yükseldi
ABD ile İran arasında varılan mutabakatın duyurulması küresel piyasalarda dengeleri değiştirdi. Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağı beklentisi petrol fiyatlarını aşağı çekerken, altın güvenli liman talebiyle yeniden yükselişe geçti.
ABD ile İran arasında aylar süren diplomatik görüşmelerin anlaşmayla sonuçlandığının duyurulması, küresel piyasalarda geniş yankı uyandırdı. Enerji arzına ilişkin belirsizliklerin azalacağı beklentisi petrol fiyatlarında sert düşüşe yol açarken, yatırımcıların güvenli liman tercihi altın fiyatlarını yukarı taşıdı.
Özellikle Hürmüz Boğazı'nın yeniden uluslararası deniz trafiğine açılmasına yönelik beklentiler, enerji piyasalarında yeni bir dönemin başlayabileceği yorumlarını beraberinde getirdi. Küresel yatırımcılar, anlaşmanın ayrıntıları ve 19 Haziran'da atılması beklenen resmi imzalar öncesinde pozisyonlarını yeniden şekillendirmeye başladı.
Tarihi Mutabakat Sonrası Piyasalarda İlk Tepki
ABD ile İran arasında sağlandığı belirtilen anlaşmanın kamuoyuna yansımasının ardından ilk hareket enerji piyasalarında görüldü. Uzun süredir bölgedeki jeopolitik riskleri fiyatlayan yatırımcılar, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağı beklentisiyle petrol kontratlarında satışa yöneldi.
Dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği Hürmüz Boğazı, küresel enerji güvenliği açısından kritik öneme sahip bulunuyor. Bu nedenle boğazın yeniden tam kapasiteyle faaliyet göstermesi ihtimali, arz endişelerini önemli ölçüde azalttı.
Piyasalarda oluşan iyimser hava, petrol fiyatlarında dikkat çeken geri çekilmeleri beraberinde getirdi.
Brent Petrol Mart Ayından Bu Yana En Düşük Seviyelerde
Anlaşma haberlerinin ardından Brent petrol fiyatı yüzde 4'ün üzerinde gerileyerek 83,6-84 dolar bandına kadar düştü.
ABD tipi ham petrol (WTI) ise 80-81 dolar seviyelerine kadar çekildi. Böylece petrol fiyatları son ayların en düşük seviyelerine gerilemiş oldu.
Enerji piyasalarını yakından takip eden uzmanlar, anlaşmanın kalıcı hale gelmesi ve bölgedeki risklerin azalması halinde düşüş eğiliminin devam edebileceğini belirtiyor.
Özellikle İran petrolünün uluslararası piyasalara daha rahat ulaşabilecek olması, arz tarafındaki baskıyı hafifletebilecek gelişmeler arasında gösteriliyor.
Uzmanlardan Yeni Petrol Tahmini
Piyasa analistleri, Hürmüz Boğazı üzerinden enerji akışının yeniden normalleşmesinin küresel petrol piyasasında önemli etkiler yaratabileceğini ifade ediyor.
Bazı uluslararası finans kuruluşları, mevcut senaryonun gerçekleşmesi halinde Brent petrol fiyatının yılın ilerleyen dönemlerinde 80 dolar seviyelerine kadar gerileyebileceğini öngörüyor.
Ancak uzmanlar, nihai etkinin anlaşmanın uygulanma sürecine ve bölgedeki siyasi gelişmelere bağlı olacağı görüşünde birleşiyor.
Altın Fiyatlarında Dikkat Çeken Hareket
Petrol tarafında düşüş yaşanırken, altın piyasasında ise farklı bir tablo ortaya çıktı.
Jeopolitik gelişmelerin ardından yatırımcıların güvenli liman arayışı güçlenirken, ons altın yükseliş eğilimini sürdürdü. Uluslararası piyasalarda ons altının 4 bin 300 dolar seviyesinin üzerine çıktığı belirtilirken, Türkiye'de gram altın da 6 bin 400 lira sınırına yaklaşarak dikkat çekti.
Analistler, küresel belirsizliklerin tamamen ortadan kalkmaması nedeniyle altına yönelik talebin devam ettiğini ifade ediyor.
Yatırımcılar 19 Haziran'a Kilitlendi
Piyasalarda şimdi tüm gözler anlaşmanın resmiyet kazanacağı belirtilen 19 Haziran tarihine çevrilmiş durumda.
Pakistan'ın arabuluculuğunda yürütüldüğü ifade edilen diplomatik süreç sonunda tarafların mutabakata vardığı açıklanırken, resmi imza töreninin uluslararası piyasalar açısından kritik bir dönüm noktası olabileceği değerlendiriliyor.
ABD Başkanı Donald Trump'ın anlaşmayı "büyük bir anlaşma" olarak tanımladığı aktarılırken, İran tarafı ise sürecin daha kapsamlı müzakerelerin başlangıcı olduğunu vurguluyor.
Enerji ve Finans Piyasalarında Yeni Dönem Mi?
Ekonomi çevrelerinde yapılan değerlendirmelerde, anlaşmanın uygulanması halinde küresel enerji piyasalarında yeni dengelerin oluşabileceği belirtiliyor.
Özellikle İran'a yönelik enerji yaptırımlarının gevşetilmesi, petrol ihracatının artması ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden tam kapasiteyle çalışması senaryoları dikkatle izleniyor.
Bununla birlikte yatırımcılar, anlaşmanın tüm maddelerinin hayata geçirilip geçirilmeyeceği ve tarafların yükümlülüklerini nasıl uygulayacağı konusunda gelecek açıklamaları bekliyor.